Những dãy nhà tường vàng, mái ngói âm dương phủ rêu, đèn lồng đủ màu treo dọc phố và dòng sông lấp lánh ánh hoa đăng mỗi tối – Hội An là một trong những đô thị cổ được yêu mến nhất Việt Nam và Đông Nam Á.
Vị trí
Đô thị cổ Hội An nằm ở hạ lưu sông Thu Bồn, thuộc vùng đồng bằng ven biển thành phố Đà Nẵng, cách trung tâm Đà Nẵng khoảng 30 km về phía nam. Một nhánh sông Thu Bồn – thường gọi là sông Hội An (hay sông Hoài) – chảy sát khu phố cổ, là con đường giao thương đã làm nên sự phồn thịnh của Hội An xưa.
Thương cảng của thế giới
Nhờ điều kiện địa lý và khí hậu thuận lợi, trong thế kỷ XVII và XVIII, Hội An là thương cảng quốc tế sầm uất của xứ Đàng Trong, nơi gặp gỡ của thuyền buôn Nhật Bản, Trung Hoa và các nước phương Tây. Người phương Tây gọi nơi đây là Faifo. Trước đó nữa, khu vực này từng là thương cảng của vương quốc Chăm Pa trên con đường tơ lụa trên biển.
Sang thế kỷ XIX, sông cạn dần, tàu lớn khó vào; cảng thị Hội An suy thoái, nhường vai trò cho Đà Nẵng. Nhưng chính sự "ngủ quên" ấy đã giúp Hội An tránh được tàn phá trong hai cuộc chiến tranh và làn sóng đô thị hóa, giữ lại gần như nguyên vẹn diện mạo xưa.
Di sản Văn hóa Thế giới
Ngày 4/12/1999, UNESCO công nhận đô thị cổ Hội An là Di sản Văn hóa Thế giới dựa trên hai giá trị:
- Là biểu hiện vật thể nổi bật của sự kết hợp các nền văn hóa qua các thời kỳ trong một thương cảng quốc tế.
- Là điển hình tiêu biểu về một cảng thị châu Á truyền thống được bảo tồn hoàn hảo.
Hội An lưu giữ hơn một nghìn di tích kiến trúc cổ – từ nhà phố, nhà thờ tộc đến đình, chùa, miếu, hội quán – phần lớn có niên đại thế kỷ XVII–XIX.
Những điểm nhấn không thể bỏ qua
- Chùa Cầu – cây cầu có mái che nối đường Trần Phú với Nguyễn Thị Minh Khai, biểu tượng của Hội An.
- Các hội quán người Hoa trên đường Trần Phú: Quảng Đông, Trung Hoa, Phúc Kiến, Hải Nam, Triều Châu – rực rỡ với mái cong, tượng gốm, câu đối.
- Nhà cổ – nhiều ngôi nhà gỗ hàng trăm năm tuổi vẫn có người ở, mở cửa đón khách.
- Miếu Quan Công – di tích đặc trưng cho kiến trúc đền miếu của người Minh Hương ở góc Trần Phú – Nguyễn Huệ.
- Bờ sông Hoài – nơi thả hoa đăng, ngồi thuyền ngắm phố lên đèn.
Một "bảo tàng sống"
Điều làm Hội An khác biệt là phố cổ không phải là bảo tàng chết: người dân vẫn sống, buôn bán, thờ cúng, tổ chức lễ hội trong những ngôi nhà cổ. Phong tục, tín ngưỡng, nghệ thuật dân gian như hát bài chòi, cùng ẩm thực như cao lầu, mì Quảng, bánh mì… vẫn được gìn giữ. Hội An vì vậy được ví như một bảo tàng sống về kiến trúc và lối sống đô thị.
Hãy dạo phố vào sáng sớm khi còn vắng, và quay lại vào buổi tối khi đèn lồng thắp sáng. Video trong thẻ địa điểm sẽ cho bạn thấy trước vẻ đẹp đó.
